Η λαίλαπα των ιδιωτικοποιήσεων και η διαγραφή της μνήμης

ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΟΥΣΟΣ

Consultocracy –Υπάρχει λογοδοσία όταν αποφασίζουν οι σύμβουλοι;

Όταν η ΑΜΑΡΥΣΙΑ δημοσίευσε το άρθρο μου με τίτλο «Η διαγραφή της μνήμης ή η ιδιωτικοποίηση του κράτους», (1) δεν είχα φανταστεί την σημερινή εξέλιξη.

Αφορμή για το άρθρο ήταν η εμφάνιση διαφόρων συμβούλων στην ΕΥΔΑΠ στις αρχές του 2000, όπου εργαζόμουν. Κατέθεταν για παραδοτέα κάτι «μπλόκια», τα οποία κανένας δεν διάβαζε, και κανένας δεν ήξερε για ποιον λόγο τα είχαν ζητήσει οι διοικούντες. Ήταν τότε η εποχή εκσυγχρονισμού του ολετήρα Σημίτη.

Με την πάροδο των χρόνων διαπίστωσα, ότι η πρακτική αυτή είχε γίνει συστηματική, και άρχιζε να υπεισέρχεται στην εσωτερική λειτουργία της Εταιρείας. Σταδιακά οι εταιρείες συμβούλων εγκαταστάθηκαν στο σώμα της ΕΥΔΑΠ σαν παράσιτα, και μετάλλαξαν την λειτουργία της. Η κοινωφελής λειτουργία της, έδωσε την θέση της σε μια κερδοσκοπική επιχείρηση, στην οποία οι καταναλωτές-κάτοικοι έγιναν πελάτες και οι εργαζόμενοι ανθρώπινο δυναμικό.

Σήμερα σύμβουλοι από τέτοιες εταιρείες έχουν καταλάβει έναν ολόκληρο όροφο σε κτήριο της ΕΥΔΑΠ. Για πρώτη φορά επίσης από την σύστασή της, διορίστηκε Γενικός Διευθυντής από την «ελεύθερη» αγορά.

Όπως προανέφερα, η αφορμή της ενασχόλησης μου με το φαινόμενο αυτό ήταν η εμφάνιση διαφόρων συμβούλων στην ΕΥΔΑΠ Α.Ε.

Με μια μικρή διερεύνηση για το τι γίνεται στις πολυεθνικές εταιρείες, αλλά και σε μεγάλες ελληνικές (2), διαπίστωσα ότι οι σοβαρές Ανώνυμες Εταιρείες, μεριμνούν για την συνέχεια της λειτουργίας τους. Οι μεγάλες ΑΕ προβλέπουν διαδικασίες για να διατηρούν την συνέχεια και να προστατεύουν την ύπαρξη τους, παρόλο που ενδέχεται στο μεταξύ να έχει αλλάξει η Διοίκηση, το ιδιοκτησιακό καθεστώς, το νομικό καθεστώς, η επωνυμία ή να έχει γίνει συγχώνευση με κάποια άλλη εταιρεία.

Επιβεβαίωσα επίσης την διαδικασία που εφαρμόζεται όλο και περισσότερο στις εταιρείες αυτές για να διατηρηθεί η τεχνογνωσία. Αυτή γίνεται όχι με τη μορφή μιας απότομης «ανάκλησης», αλλά κυρίως μέσω προγραμμάτων σταδιακής συνταξιοδότησης και επαναπρόσληψης. Με σταδιακή μείωση των ωρών εργασίας τους, με πρόσληψη των στελεχών αυτών ως Ειδικών Συμβούλων ή με άτυπη συνεργασία. Είναι μια στρατηγική απάντηση στο φαινόμενο της «διαρροής γνώσης» (brain drain), ειδικά σε κρίσιμες στιγμές. Η βασική ιδέα είναι ότι για να διατηρηθεί η τεχνογνωσία και να διασφαλιστεί η εύρυθμη λειτουργία και συνέχεια της εταιρείας, πρέπει να γίνεται συστηματική εκπαίδευση των νεότερων από τους παλιότερους, με την μεταφορά γνώσης και εμπειρίας.

Συνεπώς, η ανάκληση συνταξιούχων στελεχών αποτελεί μια αναγνωρισμένη πρακτική διαχείρισης γνώσης, ιδιαίτερα σε κλάδους όπου η εξειδικευμένη εμπειρία είναι κρίσιμη, όπως είναι όλοι οι κλάδοι της Κοινής Ωφέλειας, που έχουν περάσει στον Ιδιωτικό Τομέα, χωρίς κανένα ουσιαστικό όφελος για την κοινωνία, αλλά αντίθετα, επιβαρύνοντάς την οικονομικά με τα αυξημένα τους τιμολόγια.

Επισημαίνεται επίσης, ότι οι περισσότερες μεγάλες εταιρίες στο εξωτερικό, έχουν κώδικα εμπιστευτικότητας που υφίσταται με δύο βασικές μορφές: τη γενική υποχρέωση πίστης, και τις ρήτρες εμπιστευτικότητας που ισχύουν και μετά τη λήξη της σύμβασης. Απαγορεύεται η χρήση ή η διαρροή τεχνογνωσίας, οικονομικών στοιχείων, πελατολογίου και στρατηγικών σχεδίων, η χρήση πληροφοριών για ίδιον όφελος ή η παροχή υπηρεσιών σε ανταγωνιστές κλπ.

Η σημερινή κυβέρνηση και ο Πρωθυπουργός δεν λαμβάνουν καμία μέριμνα για την διατήρηση της Θεσμικής Μνήμης. Αντίθετα εφαρμόζουν συνειδητά και μεθοδευμένα μια επιχείρηση διαγραφής της Θεσμικής Μνήμης σε τομείς νευραλγικής σημασίας για την χώρα.

Η θεσμική μνήμη στον δημόσιο τομέα είναι η ικανότητα της Διοίκησης να διατηρεί και να αξιοποιεί την ιστορική γνώση, τις διαδικασίες και την τεχνογνωσία της, εξασφαλίζοντας την συνέχεια του κράτους πέρα από τις αλλαγές των κυβερνήσεων.

Είναι δυνατόν για την σύνταξη νομοθετημάτων να λαμβάνονται εισηγήσεις Εταιρειών Συμβούλων, οι οποίες δεν έχουν καμιά νομική ευθύνη, και να αγνοούνται οι αρμόδιοι Υπηρεσιακοί Παράγοντες που κατά τεκμήριο υποδεικνύουν και διασφαλίζουν τη νομιμότητα;

Οι Υπηρεσιακοί Παράγοντες σταδιακά απομειώνονται και δεν αντικαθίστανται από νέους. Οι Δημόσιοι Υπάλληλοι είναι εκτελεστές της θέλησης του Κράτους και υπηρετούν το Λαό, οφείλουν πίστη στο Σύνταγμα και αφοσίωση στην Πατρίδα (Άρθρο 103 του Συντάγματος). Η παράκαμψη των Υπηρεσιακών Παραγόντων, που είναι φορείς της νομιμότητας και διατηρούν την Θεσμική Μνήμη του Κράτους ξεκίνησε από το 2012 με απαίτηση της Τρόικας σε έκθεση «…για τη λειτουργική αξιολόγηση της Δημόσιας Διοίκησης..»! (3)

Σήμερα ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανοίγει «…το μεγάλο κεφάλαιο της μονιμότητας στο Δημόσιο για τη Συνταγματική Αναθεώρηση…» και έκανε λόγο «…για «σαφή» προσήλωσή του στη μάχη με το «βαθύ κράτος»!

Δηλαδή «μάχη» για την απαλλαγή από τους/τις ευσυνείδητους/ες δημόσιους/ες υπάλληλους που δεν είναι πρόθυμοι/ες να εξυπηρετήσουν την παράδοση των δημόσιων υπηρεσιών και των κοινωφελών επιχειρήσεων στο ιδιωτικό κεφάλαιο με βάση τα σχέδια των «συμβούλων».

Η λειτουργία της διατήρησης όλων των απαραίτητων στοιχείων, που σε έναν οργανισμό στον ιδιωτικό τομέα, διαφυλάσσουν, μεταβιβάζουν, αναπαράγουν και προσδίδουν διάρκεια και συνέχεια, δεν είναι απαραίτητη για το Κράτος, κατά την άποψη των κυβερνώντων!

Είναι όμως δυνατόν ένα Κράτος να μην μεριμνά για να εξασφαλίσει την ύπαρξη του; Είναι δυνατόν να μην διαφυλάσσει λειτουργίες του πυρήνα της ύπαρξης του; Είναι δυνατόν να μετακυλύει λειτουργίες διακυβέρνησης του Δημοσίου σε ιδιωτικές εταιρείες συμβούλων; Είναι δυνατόν να εφαρμόζεται αυτό και στην Δημόσια Διοίκηση, δηλαδή στην ραχοκοκαλιά του Κράτους;

Περισσότερα στοιχεία για όσους ενδιαφέρονται, υπάρχουν στις παραπομπές (4) και (5).

(1) https://amarysia.gr/arthra-sxolia-main/%CE%B7-%CE%B4%CE%B9%CE%B1%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%AE-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%BC%CE%BD%CE%AE%CE%BC%CE%B7%CF%82-%CE%AE-%CE%B7-%CE%B9%CE%B4%CE%B9%CF%89%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CF%80%CE%BF%CE%AF%CE%B7

(2) Ένας φίλος, που δούλευε σε μια από τις μεγαλύτερες ελληνικές επιχειρήσεις την εποχή που άρχισαν να εμφανίζονται οι σύμβουλοι και στην ΕΥΔΑΠ, μου έδωσε τον ορισμό του συμβούλου από την συνεργασία που είχε με συμβούλους: «Σύμβουλος είναι αυτός που τον φωνάζεις για να σου πει την ώρα, σου ζητάει το ρολόι σου, και το κρατάει για αμοιβή».

(3) https://www.tanea.gr/2025/01/24/greece/ano-ton-55-eton-megalo-pososton-dimosion-ypallilon-online/

(4) https://www.in.gr/wp-content/uploads/2026/02/consultocracy-report.pdf Ολόκληρο το αρχείο pdf της Έρευνας «Consultocracy». Υλοποίηση: Vouliwatch και Solomon

(5) https://www.youtube.com/watch?v=Z_wpv2lwAoI&t=2s Το βίντεο παρουσίασης της Έρευνας-συζήτησης «Consultocracy» στις 24 Φεβρουαρίου 2026 στην Αθήνα

Militaire News

Ακολουθήστε το newplanet09.gr στο Google News και στο instagram για να ενημερώνεστε για όλα τα τελευταία άρθρα μας.