Φυσικό αέριο: Με την πλάτη στον τοίχο ο Έλληνας καταναλωτής ηλεκτρικού ρεύματος

Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής βρίσκεται η ευρωπαϊκή οικονομία, καθώς οι τιμές του φυσικού αερίου κινούνται σταθερά κοντά στα 81 ευρώ ανά μεγαβατώρα, φέρνοντας ξανά στο προσκήνιο τους χειρότερους φόβους για έναν εξαιρετικά βαρύ χειμώνα. Το χειρότερο είναι ότι ειδικοί αναλυτές της αγοράς φυσικού αερίου προειδοποιούν ότι ενδέχεται η τιμή να αγγίξει και να ξεπεράσει τα 120 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Αυτό προφανώς επηρεάζει άμεσα, δυναμικά και αντίστοιχα αρνητικά τις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος. Πολύ περισσότερο θα απασχολήσει τους Έλληνες καταναλωτές, που θα δουν το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας να εκτινάσσεται σε πρωτόγνωρα ύψη και μάλιστα μέσα στον χειμώνα. Έναν χειμώνα που οι καταναλωτές θα δυσκολευθούν να αγοράσουν και πετρέλαιο θέρμανσης για να ζεσταθούν σπίτια και επιχειρήσεις.

Η συνδυαστική επίδραση των επικίνδυνα άδειων αποθηκών και της κρίσης στη Μέση Ανατολή δημιουργεί ένα εκρηκτικό κοκτέιλ αβεβαιότητας, με τις αγορές να προειδοποιούν για τον αμεσότερο κίνδυνο μιας νέας εκτόξευσης του κόστους ενέργειας.

Ο κίνδυνος έλλειψης επαρκών αποθεμάτων είναι άμεσος

Με τη συνολική πληρότητα των ευρωπαϊκών εγκαταστάσεων μόλις στο 68% —και τη Γερμανία να κατηφορίζει στο επικίνδυνο 56%— η γηραιά Ήπειρος εισέρχεται στη χειμερινή περίοδο με εξαιρετικά αναιμικά αποθέματα, γεγονός που την καθιστά πλήρως εκτεθειμένη σε τυχόν απότομες μεταβολές του καιρού.

Την ίδια στιγμή, η συνεχιζόμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή θέτει σε άμεσο κίνδυνο την παγκόσμια τροφοδοσία, καθώς έχει ήδη μπλοκάρει περίπου το 20% των διεθνών ροών υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).

Παράλληλα, ο οξύς ανταγωνισμός από τις ασιατικές αγορές απειλεί να «κλέψει» ζωτικά φορτία LNG, αφήνοντας την Ευρώπη χωρίς εναλλακτικές λύσεις κάλυψης του ελλείμματος.

Επιπλέον, η αγορά εκπέμπει σήμα κινδύνου για το μέλλον, καθώς τα συμβόλαια του καλοκαιριού του 2027 διαπραγματεύονται πλέον ακριβότερα από εκείνα του ερχόμενου χειμώνα.

Αυτή η ιστορική στρέβλωση καθιστά οικονομικά ασύμφορη την αναπλήρωση των αποθεμάτων τους θερινούς μήνες, ορθώνοντας τον εφιάλτη μιας παρατεταμένης κρίσης που θα τροφοδοτεί διαρκώς τον πληθωρισμό.

Οι εκτιμήσεις των αναλυτών διαγράφονται δυσοίωνες. Αν η προμήθεια από τη Μέση Ανατολή παραμείνει περιορισμένη, οι τιμές αναμένεται να αναρριχηθούν γρήγορα στα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Σε περίπτωση όμως περαιτέρω στρατιωτικής κλιμάκωσης, ο κίνδυνος να σπάσει το φράγμα των 120 ευρώ είναι ορατός, προκαλώντας βαρύ πλήγμα σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Σε κύκλο εφιαλτικών επιπτώσεων και η Ελλάδα

Μια νέα εκτόξευση των διεθνών τιμών του φυσικού αερίου στα επίπεδα των 100 έως 120 ευρώ ανά μεγαβατώρα δεν θα αποτελούσε απλώς έναν αφηρημένο διεθνή δείκτη, αλλά μια άμεση απειλή για την ελληνική οικονομία.

Δεδομένου ότι η Ελλάδα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το αέριο για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ένα τέτοιο σενάριο θα μεταφραζόταν ακαριαία σε νέο κύμα ακρίβειας στο ρεύμα, επιβαρύνοντας περαιτέρω τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς ενόψει του χειμώνα και στραγγαλίζοντας τη ρευστότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Παράλληλα, η ανάγκη για νέες κρατικές επιδοτήσεις θα πίεζε εκ νέου τα δημοσιονομικά περιθώρια της χώρας.

Άμεσες και αισθητές επιπτώσεις και στην ελληνική οικονομία

Η Ελλάδα στηρίζει μεγάλο μέρος της ηλεκτροπαραγωγής της στο φυσικό αέριο. Επειδή η εγχώρια χονδρεμπορική αγορά ρεύματος (target model) διαμορφώνει τις τιμές με βάση το ακριβότερο καύσιμο που μπαίνει στο σύστημα, η άνοδος του αερίου στα €100-€120/MWh θα μεταφραζόταν άμεσα σε κατακόρυφη αύξηση των λογαριασμών ρεύματος για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Επιβάρυνση στη θέρμανση ενόψει χειμώνα

Με τις τιμές του φυσικού αερίου και του πετρελαίου σε υψηλά επίπεδα, το κόστος για τη θέρμανση των νοικοκυριών (είτε πρόκειται για αυτόνομη/κεντρική τηλεθέρμανση με αέριο είτε για πετρέλαιο) θα αυξανόταν κατακόρυφα, επιβαρύνοντας τον οικογενειακό προϋπολογισμό.

Αναζωπύρωση του πληθωρισμού και ακρίβεια στα προϊόντα

Το αυξημένο ενεργειακό κόστος θα μετακυλιόταν στην παραγωγή, τη μεταποίηση και τη μεταφορά αγαθών. Αυτό σημαίνει νέο κύμα ανατιμήσεων σε βασικά καταναλωτικά προϊόντα και τρόφιμα (πληθωρισμός τροφίμων), διαβρώνοντας την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών.

Πίεση στον κρατικό προϋπολογισμό

Για να συγκρατηθούν οι τιμές στο ρεύμα και τη θέρμανση, η κυβέρνηση θα αναγκαζόταν να ενεργοποιήσει εκ νέου ευρείες επιδοτήσεις (π.χ. διεύρυνση επιδόματος θέρμανσης, επιδοτήσεις στην αντλία ή στους λογαριασμούς).

Αυτό θα απορροφούσε τις διαθέσιμες δημοσιονομικές εφεδρείες, περιορίζοντας τα περιθώρια για άλλες αναπτυξιακές ή κοινωνικές παροχές.

Πλήγμα στην ανταγωνιστικότητα των ΜΜΕ

Όπως αναδείχθηκε και από τις πρόσφατες μελέτες (π.χ. ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ), το υψηλό ενεργειακό κόστος αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια για τις ελληνικές μικρομεσαίες και βιοτεχνικές επιχειρήσεις, περιορίζοντας τη δυνατότητά τους να επενδύσουν και να παραμείνουν ανταγωνιστικές.

Ακολουθήστε το newplanet09.gr στο Google News και στο instagram για να ενημερώνεστε για όλα τα τελευταία άρθρα μας.